Kolejna pozycja dla regionalistów – powstała książka o Wojciechu III Lipskim

Monografia autorstwa historyka Dariusza Pryczaka ukazała się w 2000 roku i do dziś była lekturą trudną do zdobycia. Spotkanie z Dariuszem Pryczakiem, poświęcone promocji książki „Wojciech Lipski. Organicznik z Lewkowa”, odbędzie się w Muzeum w Lewkowie w piątek, 20 marca 2026 r., o godzinie 17.30.

W 2025 r. przypadały trzy ważne rocznice dotyczące Wojciecha Lipskiego, zwanego w rodzinnej tradycji „Wojciechem z brodą” – była to 220. rocznica urodzin, 180. rocznica otwarcia Katolickiego Gimnazjum Królewskiego oraz 170. rocznica śmierci.

– Nie kryję szczęścia z ponownego wydania tego tytułu. Monografia ta bowiem opowiada o życiu i działalności Wojciecha Lipskiego (1805–1855) – osoby niezwykle mi bliskiej, mojego Patrona, który towarzyszył mi w wielu momentach mojego życia, mojej wielkiej inspiracji. Wracam w niej do czasów rodzinnego Lewkowa, zahaczam także o młode lata i udział w Powstaniu Listopadowym, działalność w Towarzystwie Pomocy Naukowej i Towarzystwie Rolniczym, aż po wątki gospodarcze i polityczne, takie jak Sejm Pruski, Liga Polska czy trud wydawania „Ziemianina”. Wznowienie uzupełniono także o nowe ustalenia dotyczące okoliczności pogrzebu Lipskiego, będące efektem najnowszej kwerendy archiwalnej prowadzonej przez Muzeum w Lewkowie, przy wsparciu prapraprawnuczki bohatera książki, pani Agaty Jankowiak, oraz nieocenionej regionalistki Danuty Jonak – mówi Dariusz Pryczak, autor książki, historyk, dziś wójt Gminy Ostrów Wielkopolski.

– Po raz pierwszy publicznie pokazane zostały m.in. listy pisane z więzienia i otrzymywane od rodziny, które pozyskaliśmy z Archiwum Państwowego w Poznaniu. To publikacja, która w wyczerpujący i bardzo solidny sposób dokumentuje niezwykle pracowite, choć krótkie – bo zaledwie 50-letnie – życie założyciela ostrowskiego Gimnazjum Królewskiego. Mam nadzieję, że każdy z członków Rodziny Lipskich doczeka się tak solidnego opracowania – podkreśla Sylwia Nowicka, dyrektorka Muzeum w Lewkowie.

Wojciech III Lipski jako organicznik był prekursorem tej formy dbania o rozwój lokalnej społeczności w ziemi ostrowskiej w tamtym czasie. Uczestnik Powstania Listopadowego, aresztowany i osadzony na rok w twierdzy w Głogowie. Uczestniczył także w wydarzeniach 1848 roku – opisał je w wydanej własnym sumptem broszurze „Przyczynki do oceny wydarzeń w Wielkim Księstwie Poznańskim”, którą Muzeum w Lewkowie przetłumaczyło i po raz pierwszy w całości wydało.

Za prace redaktorskie odpowiada zespół Muzeum, a w szczególności historyk pracujący w lewkowskiej placówce Miłosz Stroński. Za skład i edycję graficzną odpowiedzialny jest Paweł Frąszczak ze studia Etapes. Mural jako projekt twarzy Wojciecha Lipskiego wykonał Konrad Moszyński ze studia muchaDSNG. Murale z „twarzą” Wojciecha III Lipskiego pojawiły się na przystankach w Czekanowie.

Książka jest dostępna do sprzedaży w muzealnym kiosku. Jej koszt to 60 złotych.