Jeden z najcenniejszych zabytków zostanie wyłączony z Centrum Kultury i Sztuki w Kaliszu

Pałac Myśliwski Książąt Radziwiłłów w Antoninie, funkcjonujący obecnie (od lat 80. XX wieku)
w strukturze Centrum Kultury i Sztuki w Kaliszu, jest jednym z najcenniejszych zabytków
architektury rezydencjonalnej południowej Wielkopolski. Wybudowany w 1824 roku dla księcia
Antoniego Radziwiłła według projektu Karla Friedricha Schinkla, jest miejscem związanym
z Fryderykiem Chopinem, który przebywał w Antoninie w latach 1826 i 1829.

Samorząd Województwa Wielkopolskiego zamierza dokonać podziału Centrum Kultury i Sztuki
w Kaliszu poprzez wyłączenie z tej instytucji kultury wyodrębnionej jednostki organizacyjnej,
działającej pod nazwą Dom Pracy Twórczej Pałacu Myśliwskiego w Antoninie i włączyć ją do Muzeum w Lewkowie – Zespołu Pałacowo-Parkowego.

Uchwała przyjęta podczas sesji Sejmiku 28 września wynika z potrzeby zapewnienia spójnego i efektywnego modelu zarządzania zabytkowymi obiektami rezydencjonalnymi pozostającymi w gestii Samorządu Województwa Wielkopolskiego, a także pełniejszego wykorzystania potencjału historycznego, edukacyjnego i kulturowego Antonina. Zmiana ta będzie również korzystna z punktu widzenia funkcjonowania Centrum Kultury i Sztuki w Kaliszu, pozwalając na większą konsolidację działalności tej instytucji oraz skoncentrowanie zasobów organizacyjnych i finansowych na realizacji jej podstawowych zadań w zakresie działalności artystycznej, animacyjnej i upowszechniania kultury. Muzeum natomiast koncentruje swoje działania na dziedzictwie, zabytkach i edukacji historycznej, co bardziej odpowiada potrzebom tak cennego zespołu zabytków, obejmującego nie tylko drewniany pałac myśliwski, ale także kaplicę grobową Radziwiłłów, grobowiec na wyspie, budynek mieszkalno-gospodarczy tzw. „ogrodówkę” oraz okazały park.

Oba obiekty łączy ich historia, charakter oraz funkcje związane z ochroną i udostępnianiem
dziedzictwa kulturowego. Zarówno Pałac w Lewkowie, związany z rodziną Lipskich, jak i Pałac
Myśliwski w Antoninie, wzniesiony dla Radziwiłłów, powstały jako rezydencje rodów ziemiańskich w zbliżonym okresie. Stanowią materialne świadectwo historii wielkopolskiego ziemiaństwa, jego kultury oraz tradycji patriotycznych. Szczególnym elementem dziedzictwa Antonina są związki rodziny Radziwiłłów z Fryderykiem Chopinem i pobyty kompozytora w pałacu.

Integralną częścią obu zabytkowych założeń są historyczne parki.

- Zarządzanie nimi przez jedną instytucję pozwoli na wykorzystanie wspólnych kompetencji i doświadczeń w zakresie ochrony zabytków, pielęgnacji historycznej zieleni oraz prowadzenia prac konserwatorskich, remontowych i inwestycyjnych. Umożliwi również bardziej racjonalne wykorzystanie zaplecza organizacyjnego i technicznego oraz może przyczynić się do ograniczenia kosztów związanych z utrzymaniem obu zespołów pałacowo-parkowych.

Antonin bliżej Lewkowa

Za proponowaną zmianą przemawia również położenie obu obiektów. Antonin znajduje się
w niewielkiej odległości od Lewkowa, znacznie bliżej niego niż Kalisza. Bliskość obu zespołów
sprzyja wspólnemu planowaniu działań programowych, edukacyjnych, promocyjnych
i turystycznych oraz tworzeniu spójnej oferty dotyczącej dziedzictwa historycznego południowej
Wielkopolski.

- Istotną przesłanką planowanej zmiany jest możliwość pełniejszego wykorzystania potencjału edukacyjnego Pałacu w Antoninie. Funkcjonowanie obiektu w strukturze instytucji muzealnej umożliwi rozwinięcie działalności muzealnej i edukacyjnej, w tym prowadzenie lekcji muzealnych i historycznych, w szczególności dla dzieci i młodzieży. Historia rodu Radziwiłłów, postać księcia Antoniego Radziwiłła, związki Antonina z Fryderykiem Chopinem, architektura Karla Friedricha Schinkla oraz dzieje wielkopolskiego ziemiaństwa stanowią wartościową podstawę do prowadzenia tego rodzaju działalności. Wspólne zarządzanie obiektami w Lewkowie i Antoninie umożliwi również przygotowanie oferty edukacyjnej dla szkół wykorzystującej potencjał historyczny obu miejsc. Programy i lekcje muzealne mogą obejmować m.in. historię rodów Lipskich i Radziwiłłów, dzieje i kulturę wielkopolskiego ziemiaństwa, tradycje patriotyczne, życie codzienne w dawnych rezydencjach oraz związki Fryderyka Chopina z Antoninem. Możliwe będzie także przygotowywanie programów edukacyjnych obejmujących wizyty w obu zespołach pałacowo-parkowych.

Rozwijanie funkcji muzealnej Antonina znajduje również uzasadnienie w dotychczasowej historii
obiektu. Już w 1960 roku utworzono w pałacu izbę pamięci Fryderyka Chopina, a w kolejnych
latach rozwijano działalność służącą upamiętnianiu związków kompozytora z Antoninem.

Koncerty pozostaną 

Co ważne, planowana zmiana organizacyjna nie oznacza ograniczenia dotychczasowej działalności muzycznej i artystycznej prowadzonej w Antoninie. Tradycja Chopinowska, w tym
Międzynarodowy Festiwal „Chopin w barwach jesieni”, Konfrontacje Chopinowskie oraz koncerty
związane z osobą i twórczością Fryderyka Chopina, stanowi trwały element tożsamości tego
miejsca. Zakłada się jej zachowanie i dalszy rozwój w ramach działalności instytucji.

Po zmianach organizacyjnych Pałac może zmienić swoją nazwę. Decyzja o dokonaniu podziału wejdzie w życie nie później niż w trzecim kwartale 2027 r.