Aleksandra Piłsudska – bohaterka rewolucji i niepodległości. Spotkanie z dr hab. Martą Sikorską w Kaliszu

Aleksandra Piłsudska była drugą żoną Marszałka Józefa Piłsudskiego. Ale zapisała się na  kartach historii Polski jako aktywna działaczka Organizacji Bojowej Polskiej Partii  Socjalistycznej, uczestniczka rewolucji 1905 r., a w czasie I wojny światowej komendantka  Oddziału Kuriersko-Wywiadowczego I Brygady Legionów.  

Życie Aleksandry Piłsudskiej możemy analizować w odniesieniu do najważniejszych  wydarzeń z zakresu historii Polski pierwszej połowy XX w. Na jej biografii odcisnęły piętno  wydarzenia rewolucji 1905-1907, dwóch wojen światowych, aktywny udział w walkach  o niepodległość (1914 – 1918). Okres odradzania się niepodległego państwa polskiego,  przewrót polityczny, którego dokonał w Polsce w 1926 r. jej mąż Józef Piłsudski, wybuch  drugiej wojny światowej, ucieczka z napadniętego przez Niemcy i Związek Sowiecki kraju  i emigracja. Aleksandra Piłsudska była ponadto matką dwóch córek: Wandy (1918 – 2001)  i Jadwigi (1920 – 2014), w okresie odrodzonej Rzeczpospolitej prowadziła aktywną  działalność społeczną, a w 1939 r. wraz z córkami uciekła z Polski. Ostatnie 24 lata życia  spędziła na emigracji w Wielkiej Brytanii. W Londynie spisała wspomnienia, angażowała  się w organizację Instytutu im. Józefa Piłsudskiego oraz w działalność polityczną.  

Za rewolucję, niepodległość i legendę/ For Revolution, Independence, and Legend, to tytuł biografii  Aleksandry Piłsudskiej, która ukaże się w angielskim tłumaczeniu dzięki realizacji projektu  nr rej NPRH/U21/SP/0002/2024/14. 

MARTA SIKORSKA, dr hab. prof. UŁ, Katedra Historii Polski XIX w. UŁ; zainteresowania badawcze: historia kobiet, historia polskiego socjalizmu, historia Łodzi. Opublikowała m. in.: K. Śmiechowski, M. Sikorska Kowalska, K. Fukumoto, Robotnicy Łodzi drugiej połowy XIX wieku. Nowe kierunki badawcze, Łódź 2016; Kobiety niepodległości. Wspomnienia z lat 1910- 1918, oprac. K. Piskała, M. Sikorska-Kowalska, Warszawa 2019; Kobiety z PPS (1892 – 1918), [w:] O niepodległość i socjalizm. Studia i szkice z dziejów Polskiej Partii Socjalistycznej, red. K. Piskała, M. Żuczkowski, Warszawa 2020; Aleksandra Piłsudska 1882 – 1963, Łódź 2021; Problemy organizacyjne kobiecego ruchu kombatanckiego w II Rzeczypospolitej, „Przegląd Historyczno-Wojskowy” 2022, nr 3, s. 93-118; Kurierki I Brygady Legionów. Próba portretu, [w:] Z Oleandrów ku Niepodległej. Odniesienia, interpretacje, pamięć, red. K. Daszyk, T. Kargol, Kraków 2024.